Διατροφικές Διαταραχές

Τι είναι διατροφική διαταραχή;

Η διατροφική διαταραχή περιγράφεται ως μια «ακραία μορφή συμπεριφοράς για τον έλεγχο του σωματικού βάρους και την ενασχόληση του ατόμου με δίαιτες σε υπερβολικό βαθμό. Οι διατροφικές διαταραχές χαρακτηρίζονται από μια ψυχαναγκαστική προσπάθεια για αδύνατο σώμα και από ένα νοσηρό φόβο ότι θα παχύνει και θα χάσει τον έλεγχο πάνω στη διατροφή του.

Οι διατροφικές διαταραχές μπορούν να υπερνικηθούν και είναι σημαντικό για το άτομο να αναζητήσει συμβουλή και θεραπευτική αγωγή όσο το δυνατό νωρίτερα, διότι οι διατροφικές διαταραχές μπορούν να έχουν σοβαρές σωματικές και ψυχολογικές συνέπειες.

Οποιοσδήποτε μπορεί να αναπτύξει μια ψυχογενή διατροφική διαταραχή , άσχετα από τη ηλικία, το φύλο ή το εκπαιδευτικό του επίπεδο. Ωστόσο, νεαρές γυναίκες είναι περισσότερο ευπαθείς, ιδιαίτερα μεταξύ των ηλικιών 15-25 ετών.

Το κοινό όλων των Δ.Δ. είναι ότι τα άτομα που πάσχουν αδυνατούν να διαχειριστούν το άγχος τους και συχνά δεν αναγνωρίζουν ή δεν μπορούν να εκφράσουν σωστά το συναίσθημα.

Ποια είναι τα κύρια είδη διατροφικών διαταραχών;

Υπάρχουν τέσσερις κατηγορίες διατροφικών διαταραχών

• Ψυχογενής Ανορεξία (Anorexia)

• Ψυχογενής Βουλιμία (Bulimia)

• Αδηφαγική Διαταραχή (Binge Eating Disorder)

• Σύνδρομο Νυχτερινής Υπερφαγίας (NES)

Κάθε μία από αυτές παρουσιάζει διαφορετικά χαρακτηριστικά, αλλά όλες επηρεάζουν σημαντικά τη σωματική και ψυχική υγεία.

Αδηφαγική Διαταραχή

Η αδηφαγική διαταραχή χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα επεισόδια υπερφαγίας, χωρίς αυτή η συμπεριφορά να συνοδεύεται από μεθόδους εκκαθάρισης. Συνήθως τα άτομα με αδηφαγική διαταραχή έχουν BMI μεγαλύτερο του φυσιολογικού, ανήκουν δηλαδή σε καταστάσεις παχυσαρκίας.

Χαρακτηριστικά Αδηφαγικής διαταραχής

• Συχνά επεισόδια υπερφαγίας με κατανάλωση μεγάλης ποσότητας φαγητού

• Τα υπερφαγικά επεισόδια συνοδεύονται από αίσθημα απώλειας ελέγχου

• Το άτομο τρώει χωρίς να πεινάει

• Το άτομο τρώει μόνο του και κρυφά

• Αυξημένο άγχος σε σχέση με τη διατροφή

• Τα υπερφαγικά επεισόδια γίνονται τουλάχιστον 2 φορές την εβδομάδα

• Δεν χρησιμοποιούνται εκκαθαριστικές μέθοδοι

Νευρική Ανορεξία

Η νευρική ανορεξία (Anorexia nervosa) πιο γνωστή ως ανορεξία είναι μια διατροφική διαταραχή που χαρακτηρίζεται κυρίως από άρνηση πρόσληψη τροφής, αν και υπάρχει το αίσθημα της πείνας. Χαρακτηριστικό των ατόμων είναι ο φόβος που διακατέχει το άτομο για την εικόνα του και την ενδεχόμενη πρόσληψη βάρους σε συνδυασμό με μια διαστρεβλωμένη εικόνα για τον εαυτό του.

Τα άτομα με νευρική ανορεξία συνεχίζουν να νιώθουν πείνα αλλά επιτρέπουν στους εαυτούς τους μόνο πολύ μικρές ποσότητες φαγητού. Η μέση ημερήσια πρόσληψη θερμίδων για άτομα με ανορεξία είναι 600-800 θερμίδες αλλά υπάρχουν και ακραίες περιπτώσεις ολικής αθρεψίας. Είναι μια σοβαρή ψυχική αρρώστια με υψηλό ποσοστό παρενεργειών και το υψηλότερο ποσοστό θνησιμότητας από όλες τις ψυχικές ασθένειες.

Τα άτομα έχουν την πεποίθηση ότι η εικόνα τους είναι αυτή ενός υπέρβαρου-παχύσαρκου ανθρώπου ακόμη κι αν το σώμα τους έχει αποστεωθεί από την έλλειψη τροφής. θεωρούν πρότυπο ομορφιάς και υγείας.

Νευρική Βουλιμία

Η βουλιμία χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα επεισόδια υπερφαγίας, τα οποία αντισταθμίζονται είτε με μεθόδους εκκαθάρισης (π.χ. χρήση διουρητικών, καθαρτικών, υπεργυμναστική, πρόκληση εμετού), (εκκαθαριστικού τύπου), είτε με ακραίο περιορισμό τροφής ( περιοριστικού τύπου) βουλιμίας.

Στα άτομα με βουλιμία, η αυτοεκτίμηση επηρεάζεται σημαντικά από σκέψεις σχετικά με το βάρος και το σχήμα του σώματος. Χαρακτηριστικό της ασθένειας είναι ότι ο ασθενής είναι είτε φυσιολογικού βάρους είτε υπέρβαρος.

Στα πρώτα στάδια της διαταραχής, η εκκαθάριση είναι απλά ένας τρόπος να νιώθει το άτομο ασφάλεια σε σχέση με το φαγητό. Σταδιακά όμως γίνεται ένας τρόπος διαχείρισης των συναισθημάτων.

Στα μεταγενέστερα στάδια, τα υπερφαγικά επεισόδια μπορεί να είναι προγραμματισμένα από πριν με σχεδιασμό την εκκαθάριση. Η ασθένεια γίνεται τελικά ένας εθισμός. Με έλλειψη ελέγχου και ανάγκη να χρησιμοποιεί τη συμπεριφορά κρυφά προκειμένου να διαχειριστεί το στρες και τα συναισθήματα.

Σύνδρομο Νυχτερινής Υπερφαγίας (NES)

Στο νυχτερινό σύνδρομο παρατηρείται νυχτερινή υπερφαγία, η οποία γίνεται είτε συνειδητά, είτε ασυνείδητα. Τα άτομα με νυχτερινό σύνδρομο συνήθως περιορίζουν τη λήψη τροφής κατά τη διάρκεια της ημέρας και παρουσιάζουν πρωινή ανορεξία, λόγω της νυχτερινής κατανάλωσης τροφής.

Θα μπορούσαμε να πούμε ότι αποτελεί παρακλάδι της βουλιμίας.Σύμφωνα μ’ αυτά παρατηρείται μεγάλη κατανάλωση τροφής (υπερφαγικό επεισόδιο) τουλάχιστον 3 φορές την εβδομάδα, μετά το δείπνο και αφού το άτομο έχει ήδη πέσει για ύπνο. Για να χαρακτηριστεί διαταραχή πρέπει να γίνεται τουλάχιστον πάνω από 2 μήνες. Συχνότερο είναι το φαινόμενο, σε περιόδους έντονου στρες, εφόσον η υπερφαγία αποτελεί για τα άτομα αυτά μια διέξοδος από το φορτίο άγχους που τους απασχολεί. Δυστυχώς, το σύνδρομο είναι κλινικά σημαντικό λόγω της συσχέτισής του με την παχυσαρκία.

Η παρουσία του αυξάνεται σε συνάρτηση με το αυξανόμενο σωματικό βάρος και τουλάχιστον τα μισά από τα άτομα με το σύνδρομο αυτό, αναφέρουν φυσιολογικό σωματικό βάρος πριν την εμφάνιση του συνδρόμου. Άτομα που εμφανίζουν το σύνδρομο δυσκολεύονται στην απώλεια σωματικού βάρους σε σύγκριση με άτομα αυξημένου βάρους χωρίς το σύνδρομο νυχτερινής υπερφαγίας. ο συνδυασμός διαταραχής της πρόσληψης τροφής, της διαταραχής του ύπνου και της άσχημης ψυχολογικής διάθεσης, αποτελούν πρόδρομες καταστάσεις που οδηγούν στην εμφάνιση της παχυσαρκίας.

Τα τρία αυτά επίπεδα διαταραχής, πιθανόν να συνδέονται μέσω νευροενδοκρινολογικών μηχανισμών και αφορούν στα επίπεδα κορτιζόλης, μελατονίνης, γρελίνης αλλά και της λεπτίνης, που οδηγούν στην εμφάνιση της διατροφικής διαταραχής.

Η προσέγγισή μου

Η αντιμετώπιση των διατροφικών διαταραχών απαιτεί ευαισθησία, κατανόηση και εξατομικευμένη προσέγγιση. Στόχος μου είναι να σε βοηθήσω να αποκαταστήσεις μια υγιή σχέση με το φαγητό και το σώμα σου, μέσα από σταδιακή καθοδήγηση και χωρίς πίεση.

Δουλεύουμε μαζί σε ένα ασφαλές και υποστηρικτικό περιβάλλον, με στόχο τη βελτίωση της ψυχικής και σωματικής σου υγείας.